Дагъыстанни маIъаллимын гьунарбы Россиейл’ гьагвас

Сабара гагьна гьихъа МагьаIчкъалэй «Сенна маъаIллим — 2026» саIнаъатни устадийваллайни республикайни конкурсын екунбы ыккы. Манчее цIеббыйна джига Каспийск шагьарни М.К. МагьаIммаджановни доюл’ни 16 № гимназиейни хурни сыныфбышди маъаIллимае ГьаIджимагьаIммадова Индира Муъминни йище авхъу. Индира маъаIллима гьайни йигъбышее «Нур» кIазетни редакциейна мигьман йихьа. МаIнкъее илгъечIуйни конкурсни ва геледжагъыл’ фыкрее аххъыйни ишбышди гьаIкIее йишди мухбирыс гаф гьавъу.

— Индира маъаIллима, вахт тIабалавъу редакциейхъа арыйхъа гора, сагъул. Йигъни угъурбышиле ши гееб шадувхьа. ЦIерра гъу Дагъыстанна энки югна маIъаллима доюква табрикейъа. Мани ахтыйни дараджайлхъа наIгьарне гьирхьыл’, дагъамийваллабы хаIддане ыхьа?

— Йизда цIеббыйна иш джига Къызларни районей вухьа. 2024-ъэсди сен Каспискейхъа хъары. Гьаманиджар сен шагьарни № 16 гимназиее ишлемишейхьи гиргъыл’. Зы мактабни хурни сыныфбышда маъаIллима ворна. Конкурсей иштыракаъас зас мактабни директорее, маъаIллимаршини коллективын теклиф гьау. Зы теклиф кьабыляийн. Мани саягъыл’ зы манче иштыракаъа гиргъыл’. Конкурс цIедда йишди
Каспийскни шагьарее илгъечIу. Мааъаб зы югна джига авхъуйле хъийгъа, республикайни конкурсейхъа саIнаъатбы хъуво.
Гьелбетде, дагъамийваллабыд ыхьайнбы. Амма зы манчиле хъаIркьын деш. Захъад мани сардан къулай ыхьайн. Гьинчиле гьихъани конкурсее алгъагьуйни мастер-классбыше ва сабара менни тадбырбыше зас хаIдын кумаг гьуво. Манчихъа ил’дяакы, гьар вахтал’ заквасана гичI вухьана. Манчин зы хаIрра нарагьаIт гьейъы.

— Вале гъайре хаIббане маъаIллимар конкурсее вухьа?

— Республикайни маъаIл­лима­р­шини аIрайл’ни конкурсее хаIббананбыше джон гьунар гьагва. Гьайни сеныд манбышин сай хьебцIалиле агъаллан ыхьа. Манбы Дагъыстанни джурабаджура шагьарбышейнчейий районбышейнче, къасабабышейнчейий хиваршейнче абыйнбы вухьа. Манбы гееб баджарухукван, ацIааликван ва камалукан маъаIллимар вухьа. Манбышди аIрайл’ цIеббыйна джига авхъас ваIвхыйле зы шадра ворна.

— Индира маъаIллима, ацIахьес ыкканий, маIгьдыни ахтыйни дараджайл’ни конкурсее гъамийхьай йигънимее гьиджоо эйгьенне водун?

— Мана йизди къооджени дагъамни ишис гьувона кьиймат вобна. Манаб хаIбна хошбахтыйвалла вобна. Зы гьаммаше йиздигьихъа макьсад гивийхьи ва чалышмишейхьена мураадылхъа гьийхьарас. Конкурсее иштыракауй ва югна джига авхъуй манаб йизда мураадний. Манчилхъа зы гьирхьыл’на. ГьаIшде йизда макьсад федерални этапе югна джига авхъуй вобна. Къийна зы Дагъыстанейнчена эл’чий хьинне, манчис гуджнаква гьаIзиреехьи ворна.

— Мана гееб югна хабар вобна. Ман конкурс мысане ва нени
шагьарейне илгъечIес?

— Увгьойбышихъа гора, конкурс сентябрь-октябрьни вузаршее илгъечIес. Нени шагьарее илгъечIес ыхьай закIле ацIа деш. Няаъад илгъечIес ыхьай, конкурсна вахт дёлес хъувхьайнкъа ацIахьес.
ЗакIле садджу ман ацIа, федерални этапе, гьалед дагъамда ихьес. Манчихъа гора, зы манчис маIгькамра гьаIзирейхьена.

— МаъаIллимын саIнаъат геед югун саIнаъат водун. Гьар вахтал’ маъаIллимна дараджа ахтывалее вухьа. Амма аIхырейни сенбышее мани пешейна гьуIрмат-урват кIыл’ хъувхьа. ШакIле мани ишил’ чалышмишоохьенбышике садджу зигаарабы къийхьи. Манбыше наразийвалла бил’дирааъа. Гьиджоо эгьес аIхае манчини гьаIкIее?

— Зы хурни сыныфбышда маъаIллима ворна. Йизда иш тезеба мактабейхъа хъабыйни ушахаршис одкIуний, хъаIдхъый, тербие гьувой вобна. Зы гьувойни ацIаалике манбышин геледжагъ аIсылыда. Манчихъа гора, захъаб зигаара гьааъасда вахт дешда ва зы манчини гьаIкIее фыкыррашмиш ейхьи деш. Къийна хурни ушахаршис хъаIдхъыйлхъан гьавас, аIшкь гьидягвее, манбышике ненкеджаб югун саIнаъаткарр вухьес деш. Йиздимее зы гьааъана иш гыранба вобна. Манчис зы гьаммаше кьиймат гьувона. Геледжагъылид мани саягъыл’ ишлемишийхьесда.

— Гьар маъаIллимыхъа джун маъаIллимар вухьа. АцIахьес ыкканиййигъын маъаIллимар гьаIшубыне вухьа?

— Захъаб хаIбба югун маъаIллимар вухьа. Манбышди гыргынбыше зас геед югун ацIаал’бы гьуво. Къийна зы манбышди гыргынбышикIле сагъулва эйгьи. Манбышиква зы гьаммаше югун алаакьабы гьуваадженбы. Джурайба зас колледжей дарс гьувойни мааIллимаршис миннатдарийвалла агъмишааъас вуккан. Манбы гееб камалукан маъаIллимар вухьа.

— Мани конкурсее вале гъайре иштыракаъан йишди миллетыкен маъаIллимар вухьайнбыне?

— Конкурсее йишди элинбышике зы текра йихьа.

— Гъу цIаIхни мизел’ геер уфтанра вор юшенейъа. Ед’ни мизел’ темиз’ра юшенейъас шаваане вас хаIдхъау?

— Гьелбетте, деккейий едее. Манбыше хаани арайл’ гьаммаше цIаIхни мизел’ юшенааъа вухьа. КIыл’валике шасыб манбыше миз хаIбхъавъуна. Йизда дек’ Муслагъни хивейнчена ворна. Ед’ гыл’мецIбышда ворна. Манбы кьоIйирсана йизын маъаIллимар вобунбы.

— Индира маъаIллима, йишин горуш геед уфтанни вахтал’ алгъааI. Сабара йигъыле едарше – 8 март байрам алгъагьас. Иджааза гьеле, гъу мани гыранни байрамуква табрикейъас. Вас джанана сагъвалла, ишил’ угъурбы аIрзаъа!

— Табрик гьайъыйхъа гора, сагъул. Зынад йизди сурале вушди редакциейн ичеер, йизди ишилин гьамбазар, гыргын цIаIхни халкьын едар йикIейнче мани аIзизни байрамуква табрикааъанбы. Манбышис фыкреедын мурадбы быкырхьес аIрзаъа!

-Йизын аIхырейдын суал инаIгьдын ихьес. Югна маъаIллима йихьесдимее гьиджооне гьаъас ыккан?

— Югна маIъаллима йихьесдимее, югра ишлемишийхьес йиккан. ХаIбба заIгьмат гьааъас вуккан. Сечмишауйни саIнаъатыс аIшкь, мугьуIб гьагвас ыккан. Коллективее, ушахаршини аIрайл’ гьуIрмат къазанмишаъас вуккан.

— Йизди суалбышис джаваббы хъувойхъа гора, сагъра йихьена.
Шахъаб умуд вобна, гъу Россиейни югни маъаIллимни доюсыр лайикьра къайджесда.

— Зы аIрсей гьайъы редакциейхъа хъортIулуйс, шосуд хаIдын сагъул. Зы чалышмишийхьесда мани доюсыр лайикьра йихьес.